Narciarstwo biegowe to sport z wielowiekową tradycją. Wywodzi się z czasów prehistorycznych i początkowo był formą przemieszczania się na pokrytych śniegiem terenach. Wykorzystywane było do celów takich jak łowiectwo, polowania czy w specjalnie przygotowanych jednostkach piechoty jeszcze podczas II Wojny Światowej.
Jako sport zaistniało w połowie XIX wieku w Norwegii. Przez wiele lat zasięg narciarstwa biegowego jako amatorskiego sportu ograniczał się prawie wyłącznie do krajów skandynawskich, jednak od kilkunastu lat mamy do czynienia z rosnącym zainteresowaniem tą piękną dyscypliną sportu (także w krajach Europy Środkowo-Wschodniej, w tym w Polsce). Powstaje coraz więcej tras oraz wypożyczalni sprzętu, dzięki czemu więcej osób pragnie zacząć przygodę z biegówkami.

W narciarstwie biegowym wyróżniamy dwie podstawowe techniki biegu – styl klasyczny i styl łyżwowy.

Styl klasyczny, na który składają się bezkrok i naprzemianstronny krok z odbicia, to styl polecany dla osób, które na biegówkach stawiają pierwsze kroki. Jest wolniejszy od łyżwowego, dzięki czemu dużo łatwiej dostosować tempo biegu czy wręcz marszu do możliwości narciarza.

Najprostszym elementem stylu klasycznego jest bezkrok. Polega on na ślizganiu się na nartach prowadzonych równolegle dzięki jednoczesnemu odpychaniu się kijkami. Technika polega na wychyleniu w przód tułowia, zabicia kijkami przed sobą (o prawidłowym zabiciu kijka poniżej) i energicznym odepchnięciu się kijkami prowadzonymi aż za biodra.

Pair of cross-country skiers

W kroku naprzemianstronnym musimy pamiętać o 4 podstawowych rzeczach:

pochylenie tułowia – tułów powinien być wychylony w przód w stosunku do podłoża, a co za tym idzie ciężar jest przeniesiony na nogę wykroczną (przednią), noga zakroczna (tylna, wahadłowa) jest odciążona i tworzy z tułowiem w przybliżeniu linię prostą;
zabicie kijka – czyli sposób w jaki wbijamy kijek w podłoże. Prawidłowe zabicie kijka polega na tym, że w momencie kontaktu z podłożem kijek jest skierowany lekko w tył. Błędem jest wbicie kijka prostopadle do podłoża bądź kijka skierowanego do przodu;
naprzemienność biegu – polega na wyprowadzeniu w przód narty po jednej stronie i jednoczesnym zabiciu kijka po stronie przeciwnej
wyrzucenie nogi odbywa się w momencie kiedy stopy się mijają, jednocześnie na wysokości bioder mijają się kijki.




The Cross-country Skier in winter forest

Krok z odbicia może być wykonywany w wersji amatorskiej i sportowej. Wersja amatorska jest łatwiejsza do opanowania i jest polecana osobom początkującym. Różnica między tymi dwiema wersjami polega na tym, że w wersji amatorskiej obie narty cały czas mają pełen kontakt z podłożem, natomiast w wersji sportowej – bardziej dynamicznej – tył tylnej narty odrywa się od ziemi.

Drugim stylem narciarstwa biegowego jest technika łyżwowa. Różnica w porównaniu do poprzednio omawianego stylu zaczyna się już w używanym sprzęcie. Przede wszystkim narty do “łyżwy” są krótsze od tych do “klasyka”, natomiast kijki są trochę dłuższe. Stosuje się również wyższe buty bardziej usztywniające staw skokowy.

Technika łyżwowa polega na odbijaniu się i przenoszeniu ciężaru raz na jedną, raz na drugą nogę, narta na nodze podporowej pozostaje cały czas w poślizgu. Istnieje kilka kroków jazdy tym stylem. Jest on szybszy, ale i trudniejszy, dlatego polecany jest bardziej zaawansowanym biegaczom narciarskim.

Nordic-skating woman 1

Wybierając się na biegówki należy pamiętać o prawidłowym ubiorze. Najlepsza jest odzież termiczna pomagająca utrzymać optymalną temperaturę ciała, a wierzchnia warstwa powinna chronić przed wiatrem i zapewnić swobodę ruchów. W słoneczne dni warto pamiętać o okularach przeciwsłonecznych, a na twarz nałożyć krem z filtrem UV. Śnieg odbija około 70% promieni słonecznych, łatwo o więc o niechcianą opaleniznę na nieosłoniętych częściach ciała.

Ważnym elementem przed samym biegiem jest prawidłowa rozgrzewka. Ma ona na celu przygotowanie naszego ciała do wysiłku, pobudzenie krążenia i rozgrzanie mięśni i więzadeł. Powinna więc zawierać elementy truchtu, przysiady, krążenia ramion, bioder i stawów skokowych.

Technikę i tempo biegu należy zawsze dostosowywać zarówno do warunków pogodowych i stanu przygotowania trasy, jak i własnych możliwości. Zwłaszcza na początku przygody z narciarstwem biegowym warto szczególny nacisk położyć na prawidłową technikę, pamiętając, że szybciej nie zawsze znaczy lepiej. Również dystans powinien być zwiększany sukcesywnie wraz z rosnącą wydolnością i technicznymi umiejętnościami, szczególnie jeśli przez ostatnie miesiące siedzieliśmy głównie za biurkiem bądź przed telewizorem.

Stosując się do powyższych rad i znając podstawy prawidłowej techniki narciarstwa biegowego będziemy mogli poczuć niewątpliwą frajdę jaką daje uprawianie tego wspaniałego sportu. Pozostaje więc nasmarować narty i wyczekiwać na biały puch.