This is the company logo Skip to Navigation |  Skip to Content

Uszkodzenia mieśnia czworogłowego

    

    Mięsień czworogłowy jest strukturą zajmującą całą przednią część uda. Składa się z czterech części (głów), które wspólnie działają prostując kolano. Ze względu na jego rozpiętość, dolegliwości z tego mięśnia mogą pojawiać się na różnych poziomach  (biodra, uda, kolana).

    Uszkodzenia ścięgna mięśnia czworogłowego w okolicy podstawy rzepki zdarzają się relatywnie rzadko. Może ono wystąpić jednostronnie, ale opisywane są również przypadki obustronnego przerwania. Najczęściej jest związane ze współistniejącą chorobą układową lub wcześniejszą degeneracją aparatu wyprostnego kolana. Większość przypadków dotyczy mężczyzn powyżej 40 roku życia w przypadkach pełnego zerwania. Częściowe uszkodzenia są natomiast bardziej charakterystyczne dla sportowców w okolicach 28 roku życia. Do urazu dochodzi w wyniku nagłego napięcia ekscentrycznego mięśnia. Dzieje się tak podczas upadku z wysokości, zeskoku. Innymi przyczynami mogą być: bezpośrednie uderzenie, rana, powikłania po zabiegach chirurgicznych. Ze względu na swoją wytrzymałość i często relatywnie błahą przyczynę przerwania, istnieje przekonanie o wcześniejszym, trwającym już procesie degeneracyjnym.

    Bezpośrednio po urazie odczuwalny jest ból okolicy kolana ze szczególnym nasileniem powyżej rzepki. Czasem pacjent opisuje słyszalny trzask podczas zerwania. W wyniku uszkodzenia pełnego, rzepka wraz z więzadłem właściwym tracą kontakt z resztą mięśnia. To uniemożliwia wykonanie czynnego wyprostu kolana. Wyprost przeciwko grawitacji może być częściowo zachowany, jednak zależy to od stopnia uszkodzenia aparatu wyprostnego. Przy częściowych uszkodzeniach osłabieniu ulega siła, ale test bez dodatkowego oporu może nie być wystarczający do stwierdzenia ubytku. W miejscu uszkodzenia pojawia się obrzęk oraz zasinienie. Pomimo tych objawów, u osób starszych dolegliwość ta często jest nieprawidłowo rozpoznawana. Dodatkowym symptomem jest niskie ustawienie rzepki w porównaniu do strony zdrowej. Podczas badania palpacyjnego można wyczuć brak ciągłości ścięgna powyżej podstawy rzepki. Nadto, w badaniu obserwuje się zmniejszenie odruchu ze ścięgna rzepki, co wraz z osłabieniem siły mięśniowej daje wrażenie zaburzenia na poziomie nerwu obwodowego.

    Ze względu na fakt, że ścięgno mięśnia czworogłowego jest strukturą zewnątrzstawową, niezbędny jest zabieg chirurgiczny otwarty. Nacięcie wykonuje się powyżej rzepki i zespala się kikut z rzepką. Po zabiegu przez około 6 tygodni stosuje się gips lub łuskę ograniczającą wyprost kolana. Po tym okresie przechodzi się do rehabilitacji i stopniowo powraca do aktywności sportowej.

    Innym typem uszkodzeń mięśnia czworogłowego są urazy z mechanizmu bezpośredniego przy uderzeniu, upadku. Uszkodzeniu ulec może dowolny z aktonów tego mięśnia, w dowolnej grupie wiekowej. Tego typu urazy stają się coraz częstsze ze względu na wzrastającą popularność sportów kontaktowych i ekstremalnych form rekreacji.

    Objawem głównym jest ból zlokalizowany od strony przedniej uda. Charakterystyczne jest to, że od momentu urazu, jego intensywność się nie zmniejsza, a czasem nawet narasta. Niekiedy, w zależności od rozległości uszkodzenia i towarzyszącego mu stanu zapalnego, ból ten może być odczuwalny w spoczynku. Wyprost kolana z oporem  i obciążanie kończyny jest również bolesne. Obserwuje się lokalną tkliwość i zasinienie. Zwykle nie można wyczuć miejsca przerwania, gdyż są to dużo mniejsze uszkodzenia, niż w przypadku ścięgna.

    Leczenie zależne najczęściej jest zachowawcze. Stosuje się odciążenie i opaskę uciskową przez minimum 4 tygodnie. Redukcja aktywności i ucisk miejsca mają zmniejszyć ryzyko rozejścia się kikutów i przerastania tkanki bliznowatej. Po tym okresie, jeśli ból nie towarzyszy obciążaniu kończyny podczas chodu, należy rozpocząć intensywną rehabilitację w celu zwiększenia wytrzymałości blizny i przywrócenia sprawności kończyny.


Loading Flash movie...